- Saatsaz
- Tural İsmayılov
-
Payızın axırı idi. Tural Əli babasının köhnə evinə gələndə həyətdəki nar ağacında bircə nar qalmışdı. Quş dimdikləməmişdi, yalnız yarıqlanıb qızarmışdı.
Ev satılırdı. Bunu atası Rəşid qərara almışdı və Tural bu barədə bir ay əvvəl, telefonla eşitmişdi.
O axşam Rəşid sakit səslə demişdi ki, evi satmaq istəyir. Tural bir anda partlamışdı.
— Babamın evini? Biz burada böyümüşük, ata! Sənin üçün bu ev heç nə demək deyil?
Atası bir az susmuşdu.
— Üç il, — demişdi, — o evdə gecələr onun yanında oyaq qalmışam. Sən isə başqa şəhərdə idin, ayda bir dəfə zəng edirdin.
Bu doğru idi və elə ona görə də ağrıtmışdı. Tural özünü doğrultmaq əvəzinə, adamın ən çox incidən yerinə vurmuşdu:
— Sənə xatirə lazım deyil. Sənə sadəcə pul lazımdır.
Xətt qırılmışdı. Nə atası zəng vurmuşdu, nə də Tural.
İndi Tural bu evdə təkdi. Yazı masasının çekmecəsində bir cib saatı tapdı. Ağır idi, gümüşü idi, qapağı illərin əlindən solmuşdu. Əqrəblər dördü on dəqiqə ötəndə dayanmışdı.
Babası bu saatı hər yerə özü ilə aparardı. Tural uşaq vaxtı onun dizinin üstündə oturub qapağın açılmasına baxardı: klik. Sonra saatın içindən o incə səs gələrdi. "Vaxtın ürək döyüntüsü," deyərdi baba.
Sonra baba getmişdi, saat da dayanmışdı.
Tural saatı cibinə qoyub şəhərin dar küçələrindən keçdi, bir saatsaz dükanının qapısını itələdi. Zınqırov cingildədi. İçəridə mis, yağ və köhnə kağız qoxusu vardı. Piştaxtanın arxasında ağ saçlı bir kişi gözünə lupa taxıb nəsə düzəldirdi.
— Görək nə gətirmisən, — dedi.
Kişi saatı götürdü, arxa qapağı açdı, lupanı yaxınlaşdırdı. Uzun müddət susdu.
— Xarab deyil, — dedi nəhayət.
— Necə xarab deyil? Neçə ildir dayanıb.
— Mexanizm sağlamdır. — Kişi kiçik düyməni ehtiyatla çevirdi. — Sadəcə bu saat əllə köklənir. Kimsə hər səhər onu kökləməlidir. Kökləməsən, dayanır.
Tural birdən donub qaldı. Babası hər səhər, çay süzməzdən əvvəl saatı çıxarıb üç-dörd dəfə fırladardı. Amma babanın son üç ilində bunu kim edirdi? Çayını kim süzürdü? Gecələr yanında kim oyaq qalırdı?
Atası.
Və Tural həmin adama "sənə xatirə lazım deyil" demişdi.
— Bir də var, — dedi saatsaz. — Qapağın içində nəsə yazılıb.
Turala lupanı uzatdı. Qapağın içində incə xətlə hərflər qazınmışdı:
"Gec olsa da gəl."
— Kimin kimə dediyini bilmirəm, — dedi saatsaz. — Amma saatlar belə sözləri yaxşı saxlayır.
Tural o sözlərə çox baxdı. Sonra saatı geri aldı, əqrəbləri düzəltdi, düyməni çevirdi. İçəridən yumşaq bir səs gəldi: tıq, tıq, tıq. Saat canlanmışdı.
Küçəyə çıxanda hava sərinləşmişdi. Telefonu cibindən çıxardı. Atasının nömrəsi son zənglər siyahısının çox aşağısında idi, amma barmağı yolunu özü tapdı.
İki dəfə zəng çaldı.
— Alo? — dedi atası. Səsi yorğun idi, amma içində bir gözləyiş vardı.
— Ata, — dedi Tural. — Mən sənə haqsızlıq elədim. O üç ili sən yaşamısan, mən isə sənə hökm çıxarmışam. Məni bağışla.
Xəttin o başında uzun sükut oldu. Sonra atası köks ötürdü.
— Mən də sənə əvvəldən düzünü demədim. Dizlərim artıq o pilləkənlərə dözmür, ev də baxımsız qalıb. Deməyə utandım. Bilirdim ki, xatirə məsələsi çıxacaq.
— Onu əvvəl də soruşa bilərdim, — dedi Tural. — Həyətdə bir nar qalıb. Gəl, birlikdə dərək.
— Gəlirəm, — dedi atası. — Saatı da gətir, bir də baxım.
— Gətirmişəm. Yenə işləyir.
Tural saatı cibinə qoydu. Ürəyinə yaxın olan yerdə tıqqıltı davam edirdi. - 167
sentyabr 2026, Tural İ.
Şəhriyar Mürsəl
Məhəllədə qonşumuz Məmmədəli kişi mənə yaxınlaşdı, başladı yenə söhbətə: — Ayə, filankəsin oğlu, filankəsin qızı 50 bal yığdı, 500 bal yığdı. Bəhmənkəsin qızı ərə getdi,......
Şəhriyar Mürsəl
Patriarxal — kişilərin ailədə, cəmiyyətdə və idarəetmədə əsas söz sahibi olduğu sosial quruluşa deyilir. Azərbaycanda patriarxallıq dövlət idarəçiliyi səviyyəsində olmasa da, cəmiyyətin bir hissəsində və......
Şəhriyar Mürsəl
Bu gün qonşumuz Məmmədəli kişi zəng edib dedi: — Bəs bizim uşaq 11-ci sinifdə oxuyur. Ona məsləhət ver. Nəsə, telefonu verdi oğlu Araza. Söhbətə başladım.......
Təranə Dəmir
Heç kimə qaynamır qanım haçandı, Açılmır sabahım,danım haçandı, Neynirəm isinmir canım haçandı, Don vurub könlümün gün tərəfini. Baş əyib getmişəm qədərə,neynim, Vermişəm bir ömrü hədərə,neynim,......
Firuz Mustafa
Bir daha fəlsəfə haqqında... Təkcə hansısa elmi auditoriyada deyil, hətta sosial şəbəkələrdə də arabir bu cür suallarla rastlaşırıq: “Filosof kimdir?”......
Firuz Mustafa
Iıı том Pièce Баку -2026 Фируз Мустафа Пьесы Iıı том Редактор: Г.Мустафаева Творчество Фируза Мустафы как философа, прозаика и драматурга, знакомо широкому......
Tural İsmayılov
Bir səhər bir adam oyandı və gördü ki, kölgəsi yoxdur. Əvvəlcə qorxdu. Sonra güzgüyə baxdı. Hər şey qaydasında idi. Üzü, əlləri, ayaqları yerindəydi. Sadəcə kölgəsi......
Firuz Mustafa
Творчество Фируза Мустафы, как философа, прозаика и драматурга, знакомо широкому кругу......
Firuz Mustafa
В новую книгу Фируза Мустафы включены два его романа. Автор представляет своим читателям возможность......
Firuz Mustafa
Gündə Bir Kərpic Düşər... (Gündəliklər.Etüdlər) 5-ci cild Bakı-2026 Fi¬ruz Mustafa Gündə bir kərpic düşər... (gündəliklərdən sətirlər) 5-ci cild Sizə təqdim olunan “Gündə bir......