- Saatsaz
- Tural İsmayılov
-
Payızın axırı idi. Tural Əli babasının köhnə evinə gələndə həyətdəki nar ağacında bircə nar qalmışdı. Quş dimdikləməmişdi, yalnız yarıqlanıb qızarmışdı.
Ev satılırdı. Bunu atası Rəşid qərara almışdı və Tural bu barədə bir ay əvvəl, telefonla eşitmişdi.
O axşam Rəşid sakit səslə demişdi ki, evi satmaq istəyir. Tural bir anda partlamışdı.
— Babamın evini? Biz burada böyümüşük, ata! Sənin üçün bu ev heç nə demək deyil?
Atası bir az susmuşdu.
— Üç il, — demişdi, — o evdə gecələr onun yanında oyaq qalmışam. Sən isə başqa şəhərdə idin, ayda bir dəfə zəng edirdin.
Bu doğru idi və elə ona görə də ağrıtmışdı. Tural özünü doğrultmaq əvəzinə, adamın ən çox incidən yerinə vurmuşdu:
— Sənə xatirə lazım deyil. Sənə sadəcə pul lazımdır.
Xətt qırılmışdı. Nə atası zəng vurmuşdu, nə də Tural.
İndi Tural bu evdə təkdi. Yazı masasının çekmecəsində bir cib saatı tapdı. Ağır idi, gümüşü idi, qapağı illərin əlindən solmuşdu. Əqrəblər dördü on dəqiqə ötəndə dayanmışdı.
Babası bu saatı hər yerə özü ilə aparardı. Tural uşaq vaxtı onun dizinin üstündə oturub qapağın açılmasına baxardı: klik. Sonra saatın içindən o incə səs gələrdi. "Vaxtın ürək döyüntüsü," deyərdi baba.
Sonra baba getmişdi, saat da dayanmışdı.
Tural saatı cibinə qoyub şəhərin dar küçələrindən keçdi, bir saatsaz dükanının qapısını itələdi. Zınqırov cingildədi. İçəridə mis, yağ və köhnə kağız qoxusu vardı. Piştaxtanın arxasında ağ saçlı bir kişi gözünə lupa taxıb nəsə düzəldirdi.
— Görək nə gətirmisən, — dedi.
Kişi saatı götürdü, arxa qapağı açdı, lupanı yaxınlaşdırdı. Uzun müddət susdu.
— Xarab deyil, — dedi nəhayət.
— Necə xarab deyil? Neçə ildir dayanıb.
— Mexanizm sağlamdır. — Kişi kiçik düyməni ehtiyatla çevirdi. — Sadəcə bu saat əllə köklənir. Kimsə hər səhər onu kökləməlidir. Kökləməsən, dayanır.
Tural birdən donub qaldı. Babası hər səhər, çay süzməzdən əvvəl saatı çıxarıb üç-dörd dəfə fırladardı. Amma babanın son üç ilində bunu kim edirdi? Çayını kim süzürdü? Gecələr yanında kim oyaq qalırdı?
Atası.
Və Tural həmin adama "sənə xatirə lazım deyil" demişdi.
— Bir də var, — dedi saatsaz. — Qapağın içində nəsə yazılıb.
Turala lupanı uzatdı. Qapağın içində incə xətlə hərflər qazınmışdı:
"Gec olsa da gəl."
— Kimin kimə dediyini bilmirəm, — dedi saatsaz. — Amma saatlar belə sözləri yaxşı saxlayır.
Tural o sözlərə çox baxdı. Sonra saatı geri aldı, əqrəbləri düzəltdi, düyməni çevirdi. İçəridən yumşaq bir səs gəldi: tıq, tıq, tıq. Saat canlanmışdı.
Küçəyə çıxanda hava sərinləşmişdi. Telefonu cibindən çıxardı. Atasının nömrəsi son zənglər siyahısının çox aşağısında idi, amma barmağı yolunu özü tapdı.
İki dəfə zəng çaldı.
— Alo? — dedi atası. Səsi yorğun idi, amma içində bir gözləyiş vardı.
— Ata, — dedi Tural. — Mən sənə haqsızlıq elədim. O üç ili sən yaşamısan, mən isə sənə hökm çıxarmışam. Məni bağışla.
Xəttin o başında uzun sükut oldu. Sonra atası köks ötürdü.
— Mən də sənə əvvəldən düzünü demədim. Dizlərim artıq o pilləkənlərə dözmür, ev də baxımsız qalıb. Deməyə utandım. Bilirdim ki, xatirə məsələsi çıxacaq.
— Onu əvvəl də soruşa bilərdim, — dedi Tural. — Həyətdə bir nar qalıb. Gəl, birlikdə dərək.
— Gəlirəm, — dedi atası. — Saatı da gətir, bir də baxım.
— Gətirmişəm. Yenə işləyir.
Tural saatı cibinə qoydu. Ürəyinə yaxın olan yerdə tıqqıltı davam edirdi. - 103
sentyabr 2026, Tural İ.
Firuz Mustafa
Ədəbiyyat. Ədəbi şəxsiyyətlər. Bakı-2023 ədəbiyyat. ədəbi şəxsiyyətlər. Sizə təqdim olunan kitabda nın ədəbiyyat və ədəbi şəxsiyyətlər......
Firuz Mustafa
Sаbır Bəşırоv (fəlsəfə doktoru) : Idrakla Hissin Vəhdəti Ədəbi portret Bakı “Araz”-2012 Elmi redaktor: Bədirxan Əhmədov Redaktor: Lalə Musaqızı Sabir Bəşirov : İdrakla......
Firuz Mustafa
Qeydlər Etüdlər Bakı-2027 Qeydlər Etüdlər Təqdim edilən kitabda nın müxtəlif vaxtlarda qələmə aldığı çaparaq qeydlər, gündəliklərdən......
Firuz Mustafa
Посвящается тебе, Фируз МУСТАФА ...................................................................................... Sənə həsr olunur, В книге, представленной вниманию читателей, собраны образчики поэзии, т.е. стихи посвященные Фирузу Мустафу. Среди авторов......
Firuz Mustafa
Dramatik Pauzalar: Əvvəl Və Sonra Azərbaycan Dramaturgiyası qurultaylararası dövrdə (məruzə) Proloq Dramaturgiyamızın son illərdəki durumu ilə bağlı söhbət açmazdan əvvəl, təəssüf hissi ilə qeyd etməliyəm......
Firuz Mustafa
1. Райский Цветок (роман) 2. Морское Кочевье (повесть-притча) 3. День Лошади (рассказ-триптих) Баку-2021 фируз мустафа ТриО роман.повесть.рассказ В представленную читателям книгу Фируза......
Firuz Mustafa
ЛУЧ Смешанные жанры Философия.Поэзия.Афорзмы.Эссе Баку.2026 фируз мустафа луч смешанные жанры Философия.Поэзия.Афорзмы.Эссе Творчество Фируза Мустафы, как философа, прозаика и драматурга, знакомо широкому кругу читателей......
Firuz Mustafa
Фируз Мустафа Любовные послания на мёртвом языке Рассказы и фразы Баку.2026. фируз мустафа Любовные послания на мёртвом языке Рассказы и фразы Творчество Фируза Мустафы, как......
Firuz Mustafa
Teatr Meydanı Detektiv roman Bakı-2020 Teatr Meydanı (roman) Detektiv Dеtеktiv jаnrdа qələmə аlınmış "Teatr meydanı" əsərində bir-birini əvəz еdən gözlənilməz hаdisələr......
Firuz Mustafa
ПРОЗА Романы Повести Рассказы Bakı-2026 Фируз МУСТАФА Фируз Мустафа. Проза. Романы.Повести.Рассказы 2026.с.510.Баку. Редактор: Г.Мустафаева В книге представлена проза (романы, повести и рассказы) известного......